خلاصه در یک نگاه
- غیبت شوهر به‌خودی‌خود مبنای طلاق نیست؛ زن باید یکی از مبانی قانونی را داشته باشد: وکالت در طلاق، تحقق شروط ضمن عقد، عسر و حرج، ترک انفاق یا غیبت چهارساله.
- اگر نشانی شوهر معلوم نباشد، دادخواست با آگهی در روزنامه به او ابلاغ میشود و دادگاه بدون حضورش رسیدگی می‌کند.
- شوهر میتواند ظرف ۲۰ روز از ابلاغ واقعی رأی غیابی (و اگر خارج از کشور باشد، ۲ ماه) به آن واخواهی کند (ماده ۳۰۶ قانون آیین دادرسی مدنی).
- اگر زن وکالت در طلاق داشته باشد، معمولاً سریع‌ترین مسیر است، چون او از طرف شوهر طلاق را اجرا می‌کند.
مبانی طلاق وقتی شوهر حاضر نیست
| مبنا | توضیح |
|---|---|
| وکالت در طلاق | زن با وکالت بلاعزل از شوهر، خودش طلاق را از طریق دادگاه و دفترخانه اجرا می‌کند |
| شروط ضمن عقد | شرط‌های چاپ‌شده در سند ازدواج درباره ترک زندگی خانوادگی یا غیبت شوهر، اگر هنگام عقد امضا شده باشند |
| ترک انفاق (ماده ۱۱۲۹ قانون مدنی) | شوهر نفقه نمی‌دهد و الزام او به پرداخت ممکن نیست |
| عسر و حرج (ماده ۱۱۳۰ قانون مدنی) | از جمله ترک زندگی خانوادگی دست‌کم ۶ ماه متوالی یا ۹ ماه متناوب در یک سال بدون عذر موجه |
| غیبت مفقودالاثر (ماده ۱۰۲۹ قانون مدنی) | شوهر ۴ سال تمام غایب مفقودالاثر باشد؛ پس از انتشار آگهی، دادگاه حکم طلاق می‌دهد |
اگر شوهر فقط خارج از کشور است اما نشانی و ارتباط او معلوم است، «مفقودالاثر» محسوب نمی‌شود و باید از مبانی دیگر استفاده کرد.
ابلاغ به شوهر غایب یا خارج از کشور
- اگر شوهر در ایران نشانی مشخص یا حساب ثنا دارد، ابلاغ الکترونیکی یا به نشانی او انجام میشود.
- اگر شوهر خارج از کشور است و نشانی او معلوم است، ابلاغ از طریق وزارت امور خارجه و نمایندگیهای ایران انجام میشود و زمان‌بر است.
- اگر نشانی شوهر معلوم نباشد، زن «مجهول‌المکان» بودن او را اعلام می‌کند و دادخواست با آگهی در روزنامه ابلاغ میشود.
مراحل طلاق در غیاب شوهر
- ۱تعیین مبنای طلاق و جمع‌آوری مدارک: سند ازدواج، شناسنامه، وکالت‌نامه طلاق (اگر هست) و مدارک غیبت یا ترک زندگی، مثل شهادت شهود و سوابق سفر.
- ۲ثبت دادخواست طلاق در دفتر خدمات الکترونیک قضایی و اعلام مجهول‌المکان بودن شوهر در صورت لزوم.
- ۳ابلاغ به شوهر از طریق سامانه، نمایندگی خارج از کشور یا آگهی روزنامه.
- ۴ارجاع به داوری یا مرکز مشاوره در صورت امکان، و رسیدگی دادگاه خانواده بدون حضور شوهر.
- ۵صدور رأی غیابی و ابلاغ آن؛ پس از گذشت مهلت واخواهی و تجدیدنظر، رأی قطعی میشود.
- ۶ثبت طلاق در دفترخانه؛ در این مرحله حقوق مالی زن مثل مهریه و نفقه باید تعیین تکلیف شود.
واخواهی از رأی غیابی
رأی غیابی یعنی رأیی که خوانده در هیچ جلسه‌ای حاضر نشده، لایحه نداده و دادخواست یا اخطاریه به‌صورت واقعی به او ابلاغ نشده است. مهلت واخواهی ۲۰ روز و برای مقیم خارج از کشور ۲ ماه از تاریخ ابلاغ واقعی رأی است. اگر ابلاغ واقعی نباشد، شوهر هر زمان از رأی مطلع شود، از همان زمان مهلت دارد.
به همین دلیل اگر احتمال بازگشت شوهر وجود دارد، بهتر است همه تلاش‌ها برای یافتن نشانی و ابلاغ واقعی در پرونده ثبت شود تا رأی با اعتراض بعدی متزلزل نشود.
پرسش‌های پرتکرار
طلاق غیابی چیست؟
طلاقی که دادگاه بدون حضور شوهر و بر اساس یکی از مبانی قانونی مثل وکالت در طلاق، عسر و حرج یا ترک انفاق صادر می‌کند.
اگر شوهر خارج از کشور باشد میتوانم طلاق بگیرم؟
بله، به شرط داشتن مبنای قانونی؛ ابلاغ از طریق نمایندگیهای ایران یا در صورت نامعلوم بودن نشانی، با آگهی انجام میشود.
طلاق غیابی چقدر طول می‌کشد؟
به مبنای طلاق و نحوه ابلاغ بستگی دارد؛ با وکالت در طلاق کوتاه‌تر است و ابلاغ به خارج از کشور یا آگهی، زمان را طولانی‌تر می‌کند.
شوهر میتواند طلاق غیابی را باطل کند؟
میتواند در مهلت قانونی واخواهی کند؛ اگر دلایلش پذیرفته شود، رأی نقض میشود. پس از قطعی شدن و ثبت طلاق، اعتراض بسیار محدود است.
در طلاق غیابی مهریه چه میشود؟
حق مهریه، نفقه و اجرتالمثل زن باقی است و میتواند آنها را همراه طلاق یا جداگانه مطالبه کند.
این راهنما به کارتان آمد؟
نظرات کاربران
برای پرونده خودتان راهنمایی می‌خواهید؟
شرایط هر پرونده متفاوت است. کارشناسان شاهین گروه وضعیت شما را بررسی می‌کنند و مسیر مناسب را پیشنهاد می‌دهند.